Leraar Nederlands (deeltijd)

Lesgeven draait om verbinding

Thomas

Student Lerarenopleiding Nederlands Tilburg

De lerarenopleiding Nederlands biedt niet alleen de mogelijkheid om de taal te onderwijzen, maar ook om leerlingen te inspireren met alles van spellingsregels tot verhalen die blijven hangen. Praktijkgericht, uitdagend en vol betekenis! Het meest waardevolle dat ik tot nu toe heb geleerd, is dat lesgeven draait om verbinding: niet alleen kennis overdragen, maar écht aansluiten bij de leefwereld van leerlingen. Fontys helpt me mijn talenten te ontdekken en ontwikkelen door praktijkopdrachten, coaching en ruimte voor experimenten. Zo word ik geen standaarddocent, maar één die echt het verschil maakt. Ik wil leerlingen laten ervaren dat lezen niet 'moeten' is, maar 'ontdekken'. Door boeken te koppelen aan hun leefwereld, eigen keuzes en creatieve verwerking, maak ik lezen relevant en leuk.

Ik wil die docent zijn die leerlingen zich over twintig jaar nog herinneren

Kaatje

Student Lerarenopleiding Nederlands Tilburg

Wat deze opleiding tot docent Nederlands zo boeiend maakt, is dat het veelzijdiger is dan ik aanvankelijk dacht. De docenten zijn als orakels op het gebied van taal, vol kennis en interessante feitjes. Het meest waardevolle wat ik heb geleerd, is dat niet het resultaat, maar het proces daar naartoe het belangrijkst is. Fontys helpt me mijn talenten te ontdekken door creatieve opdrachten te geven en me positief te benaderen. De docenten zijn zeer benaderbaar en toegankelijk. Ik wil díe docent zijn die leerlingen zich over twintig jaar nog herinneren. Van wie ze vakinhoudelijk leren, maar ook zichzelf leren kennen. Persoonsvorming en identiteitsontwikkeling vind ik belangrijk: wie ben ik en wie kan ik worden?

De opleiding zit vakinhoudelijk heel goed in elkaar

Petra

Student Lerarenopleiding Nederlands Tilburg

Waarom heb je voor de opleiding Leraar Nederlands gekozen?

“Dat is wel een bijzonder verhaal: ik heb namelijk vijftien jaar als geschiedenisdocent gewerkt. Daardoor heb ik aardig wat ervaring in het onderwijs opgedaan. Als leraar geschiedenis liggen de banen niet voor het oprapen en ik was klaar voor iets nieuws. Ik ben mezelf gaan afvragen: wat zijn mijn opties? Mijn oog viel op de lerarenopleiding Nederlands. Mijn onderwijservaring heeft ervoor gezorgd dat ik aan de opleiding als ‘flexstudent’ mocht deelnemen. Dat wil zeggen: een verkort traject met vrijstelling voor de pedagogische vakken. Hierdoor kan ik me volledig richten op de vakinhoudelijke kant van de opleiding Leraar Nederlands.”

Hoe combineer jij je studie met werk en privé?

“Op dit moment werk ik parttime en volg ik een studie ernaast. Het scheelt dat ik vanwege mijn leeftijd (52) en ervaring goed weet wat ik wil. Ik heb best even getwijfeld of ik weer twee jaar lang zou gaan studeren, maar eenmaal de knoop doorgehakt wist ik: hier wil ik voor gaan! Ik heb mijn sociale leven op een lager pitje gezet, anders is het niet te doen. Gelukkig heeft iedereen er in mijn omgeving begrip voor. Mijn dochter studeert ook, mijn man werkt in de bouw, dat maakt dat ik er nu ruimte voor heb.”

Op welke manier laat Fontys jou je talenten optimaal ontwikkelen?

“Vanwege mijn onderwijsbevoegdheid hoef ik vakken als klassenmanagement en pedagogiek niet te volgen. Vakinhoudelijk zijn de opleidingen Leraar Geschiedenis en Leraar Nederlands wel een wereld van verschil. Daar valt voor mij nog veel te halen. Wat ik zo leuk vind: de opleiding zit vakinhoudelijk heel goed in elkaar. Op de middelbare school had ik bijvoorbeeld echt een trauma aan ontleden. Totdat ik hier op de opleiding les kreeg van een docent die het zo goed kon overbrengen. Hij zocht naar allerlei vormen om het ons zo duidelijk mogelijk uit te leggen. ‘Waarom doe je het zo?’ En: ‘hoe zorg je ervoor dat je er echt over na gaat denken?’ Op zo’n moment krijg je zoveel zin om dit straks aan leerlingen over te gaan brengen.”

Hoe wil jij straks het verschil maken in het onderwijs?

“Mensen vergeten vaak dat lesgeven begint bij collegialiteit. Het is niet de bedoeling dat leraren precies dezelfde lessen geven, maar het is wel belangrijk dat ze dezelfde regels hanteren en duidelijke grenzen kunnen aangeven. Een mooi voorbeeld: op de school waar ik werkte kwam continu de discussie naar voren of leerlingen nu wel of niet een pet mogen dragen in de klas. Bij de ene leraar mocht het wel, bij de andere niet. Dit zorgt voor onrust. Terwijl, als iedereen zich aan de schoolregels houdt en elkaar daarop aan durft te spreken, bevordert dit de collegialiteit enorm.”

Wat voor tips heb je voor studenten die deze opleiding willen gaan doen?

“Vraag jezelf af: wat zijn jouw verwachtingen van het onderwijs? En hoe zijn die dingen op de school waar jij wilt gaan werken geregeld? Als je je hier van tevoren in verdiept, kun je daar veel baat bij hebben. Als je op dit vlak namelijk niet matcht met een school, kan dit je enorm tegenstaan. Ook handig: ken de conciërges. Niet alleen bij naam, maar bouw een band met ze op. De conciërge is vaak de smeerolie van een school. De conciërge weet welke leerlingen vaak te laat zijn, maar vaak ook als eerste als er in de thuissituatie iets aan de hand is. Dat zijn zomaar wat dingen die ervoor kunnen zorgen dat jij meer begrip naar studenten kunt tonen.”

Een prettige school met korte lijntjes

Renée

Student Lerarenopleiding Nederlands Sittard

Een passie voor taal heeft de 29-jarige Renée Kusters uit Someren altijd al gehad. Ze komt uit de journalistiek en heeft een tijdje als journalist bij het OM gewerkt, waar ze dagelijks aan de slag ging met jonge gedetineerden. Ze vond het heerlijk om hen dingen uit te kunnen leggen, maar er miste ‘iets’. En dat ‘iets’ heeft ze nu gevonden. Ze volgt de flexibele deeltijdopleiding Leraar Nederlands bij Fontys Lerarenopleiding Sittard (FLOS) en geeft ondertussen les bij een vmbo-klas in Deurne. Binnenkort wil ze nog een master gaan doen.

Dankzij een vriendin kwam Renée bij FLOS terecht. Ze hoorde haar verhalen aan, werd enthousiast en ging op onderzoek uit. “Mijn vriendin deed ook de opleiding tot lerares Nederlands in Sittard. Ik werd blij van de verhalen die ze vertelde. Twee weken later bezocht ik de open dag. De manier van aanpak, het maatwerk dat FLOS aanbiedt, sprak me direct aan. Hetzelfde geldt voor de opleiding zelf en de sfeer die er hangt. Het is een prettige school met korte lijntjes. Dat vertelde mijn vriendin een paar jaar geleden al en dat ervaar ik nu zelf ook.”

Eigen planning

Hoewel Renée in Someren woont en de Fontys-opleiding in Tilburg qua afstand een logische keuze zou zijn, koos ze er toch voor om iedere week een dikke vijftig kilometer af te leggen om in Sittard te kunnen studeren. En dan ook weer een dikke vijftig kilometer terug. “Toen ik de open dag in Sittard had bezocht, was de keuze meteen gemaakt. Ik vond het een prettig gevoel dat je in principe je hele planning zelf in mag delen. Wil jij in het eerste jaar alleen eerstejaarsvakken volgen? Dat kan. Wil jij ook al een aantal tweedejaarsvakken volgen? Ook dat is mogelijk. Je bent heel vrij in wat je doet. Je kan binnen twee jaar een studie doen die normaal vier jaar duurt. Ik lig op schema en doe er alles aan om voor de zomer af te studeren, maar als ik er langer over zou willen doen, is dat ook geen probleem.”

Studiegroepje

Renée werkt 24 uur per week op een school in Deurne. Iedere donderdagavond gaat ze naar school. Als het even kan, spreekt ze elke woensdagavond af met haar studiegroepje. “Ik raad iedereen aan om ook zo’n groepje te creëren. Voor sommige vakken staan maar drie of vier lessen gepland. Je doet vooral veel thuisstudie. Sommige mensen vinden het prettig om zelf te studeren, maar ik neem de studiestof liever door met mede-studenten. Je bouwt een hechte band op. Je moet allemaal wel eens een feestje annuleren om te kunnen studeren, maar dat is het zeker waard.”

De enthousiaste verhalen die Renée twee jaar geleden van haar vriendin hoorde, vertelt ze nu zelf ook. Mensen die twijfelen, geeft ze het advies mee om de open dag te bezoeken. “Of loop een dagje mee met een docent. Proef de sfeer. Krijg een beeld van de school, de studielast en de vakken. Kom erachter dat de docenten ontzettend betrokken zijn en dat je niet wordt gezien als een nummertje. Je zal erachter komen dat alles heel gemoedelijk is.”

Renée als docente

“Ik vind de band met leerlingen heel belangrijk. Ik ben niet echt streng. Dat kan een valkuil zijn, maar ik ben daarin wel duidelijk. De leerlingen weten wat ze aan me hebben. Ze weten dat ze niet bang hoeven te zijn om een vraag te stellen. Ik geef zelf les op het vmbo, waar je vaak meer pedagoog bent dan docent. Je moet ervoor zorgen dat leerlingen zich veilig voelen.”

Gouden tip

“Plannen, plannen, plannen!”

Er kan soms meer dan je denkt

Judith Boetzkes

Studieadviseur Fontys Educatie

Dat er leraren Nederlands of wiskunde nodig zijn, dat weten de meeste mensen wel. Wat ze vaak niet weten is dat er tal van andere leraren gezocht worden voor vakken waar ze nog nooit van hebben gehoord. Het komt weleens voor dat iemand na een gesprek een andere studiekeuze maakt dan eerder verwacht. Als je twijfelt tussen twee trajecten kan ik een gesprekspartner zijn om met je mee te denken welke route het meest passend is. Ben je er nog niet helemaal uit wat jij in het onderwijs wilt doen? Ik kan je op weg helpen met oriëntatieactiviteiten en mijn connecties.

>Plan jouw studieadviesgesprek in en ontdek de mogelijkheden.

>Meer informatie over een studieadviesgesprek Educatie.