Fontyspromovendus onderzocht de loopbaanbegeleiding in het MBO
Op 12 maart verdedigt Kariene Mittendorff haar proefschrift in het Auditorium van de TU Eindhoven. Tijdens de afgelopen vier jaar heeft ze bij de Fontys Pedagogisch Technische Hogeschool haar promotieonderzoek uitgevoerd naar de kwaliteit van (studie)loopbaanbegeleiding in het middelbaar beroepsonderwijs.
Kariene Mittendorff onderzocht de kwaliteit van de loopbaanbegeleiding door docenten in het middelbaar beroepsonderwijs, door te vragen wat studenten ervan vonden en te observeren hoe docenten de studenten daadwerkelijk begeleiden. Daarnaast heeft ze ook onderzocht wat de effecten ervan zijn als het gaat om loopbaancompetenties van studenten.
Veel scholen zijn actief, maar nog niet altijd effectief
Veel ROC´s zijn erg actief als het gaat om het opzetten en realiseren van (studie)loopbaanbegeleiding. Ze voeren het vaak in als onderdeel van competentiegericht onderwijs, maar ook met het doel om het voortijdig schoolverlaten en switchen van studenten te verminderen. Veel scholen zijn echter nog erg zoekende, naar de juiste manier om dit op te zetten in school, en de wijze waarop docenten studenten het beste kunnen begeleiden. Het onderzoek van Mittendorff laat zien dat het op veel scholen ook nog niet zo gaat als we wellicht graag zouden willen. “Veel docenten hanteren nog een docentgestuurde aanpak, terwijl een studentgestuurde aanpak juist belangrijk is bij loopbaanbegeleiding. De student moet meer verantwoordelijkheid krijgen over zijn of haar eigen leerproces en de docent zou daarbij moeten optreden als coach of faciltator. Docenten geven echter nog steeds veel instructies, de agenda’s van loopbaangesprekken worden door de docent bepaald en er wordt nog weinig gedaan aan persoonlijke reflectie.”
Een andere conclusie die Mittendorff beschrijft is dat loopbaanissues van studenten nog maar weinig aan bod komen. “De loopbaangesprekken tussen docent en student zijn nog vaak sterk gericht op de studievoortgang van de student op school. Er worden wel instrumenten als een pop en portfolio gebruikt maar die worden niet ingezet om daadwerkelijk te praten over de motieven, ambities en talenten van studenten om die weer te verbinden met hun toekomstige beroepspraktijk. Het pop en portfolio moeten vaak door studenten worden ingevuld, alleen maar om de studiepunten te kunnen halen.” Uit het onderzoek van Mittendorff bleek ook dat de loopbaanbegeleiding van docenten tijdens loopbaangesprekken nog maar weinig invloed heeft op de loopbaancompetenties van studenten.
Persoonlijke aanpak lijkt te werken Ook al lijkt het alsof er nog maar weinig goed gaat en er nog veel moet gebeuren, Mittendorff vond ook opleidingen waar studenten wel positief zijn over de loopbaanbegeleiding die ze krijgen en waar ook loopbaancompetenties worden ontwikkeld. “Op deze plekken lijkt de ‘persoonlijke aanpak’ te werken. Docenten streven hier naar een persoonlijke relatie met de student, en doen bijvoorbeeld hun best om de studenten echt te leren kennen. Het pop en portfolio worden op deze plekken ook echt ingezet om een persoonlijk reflectiegesprek op gang te brengen waar de student iets aan heeft voor zijn toekomstige loopbaan.
Verdediging Op vrijdag 12 maart om 16.00 uur zal Kariene Mittendorff haar proefschrift verdedigen tegenover een commissie van hoogleraren in het Auditorium van de TU Eindhoven (op de TU-campus). Kariene zou het leuk vinden als Fontys studenten (en medewerkers!) eens een kijkje komen nemen bij zo’n openbare verdediging. “Iedereen is van harte welkom. Als men het leuk vindt om wat meer te horen over het onderzoek, of om te zien hoe zo’n verdediging in zijn werk gaat, dan ben je van harte uitgenodigd.”
Op 11 februari verdedigt Fontyspromovendus Maaike Koopman haar proefschrift bij de Technische Universiteit Eindhoven. Met Fontys Pedagogisch Technische Hogeschool (PTH) als uitvalsbasis onderzocht ze het leren van vmbo-leerlingen in competentiegerichte leeromgevingen.
Koopman onderzocht de doelen die leerlingen zichzelf stellen, de leeractiviteiten en de mate waarin zij kennis ontwikkelen. Met dit onderzoek wordt volgens Koopman een bijdrage geleverd aan de kennis over het leren van een grote, maar in onderzoek vaak onderbelichte groep leerlingen in het voortgezet onderwijs. In het bijzonder levert het een bijdrage aan de kennis over het leren van deze groep in innovatieve, competentiegerichte leeromgevingen.
Weinig dieper leren
Op het gebied van de motivatie en doelen die leerlingen zichzelf stellen, is er volgens Koopman een positief beeld te zien in competentiegerichte leeromgevingen in het vmbo: leerlingen willen graag ergens goed in worden en zijn vooral bereid om dingen te leren die een sterke relatie hebben met de beroepspraktijk. Op andere punten gaat het op de onderzochte vmbo-scholen minder goed ontdekte Koopman. ‘Leerlingen lijken er een voorkeur voor te hebben om zich tijdens het leren vooral te richten op herhalen en onthouden. Ze leren vooral stapsgewijs en maken opdrachten op een manier die vaak sterk is voorgestructureerd door een docent of in een lesboek. Dieper leren, zoals relaties leggen tussen voorkennis en nieuwe kennis, kritisch denken en je voorstellingen maken bij wat je leert, vindt in veel minder sterke mate plaats. Dit heeft een ongunstige invloed op de leerresultaten van leerlingen.’
Kennisontwikkeling
Ook op het gebied van kennisontwikkeling valt er volgens de promovendus nog het een en ander te verbeteren op vmbo-scholen die competentiegericht onderwijs aanbieden. ‘De kennisontwikkeling van leerlingen op deze scholen blijft achter in vergelijking met de kennisontwikkeling van leerlingen die traditioneler onderwijs volgen.’ Toch zijn er volgens Koopman ook scholen te vinden waar competentiegericht onderwijs wel tot de gewenste manier van leren leidt. ‘Je ziet daar bijvoorbeeld een goed gestructureerd curriculum, veel mogelijkheden voor leerlingen om diepgaand te leren en veel actieve ondersteuning door de docenten.’
Huidig onderzoek
Maaike Koopman is één van de promovendi uit de eerste groep pas afgestudeerde academici die in 2005 aan de slag ging met een promotieonderzoek bij Fontys. Op dit moment werkt ze als onderzoeker en docent bij Fontys PTH. Haar huidige onderzoek richt zich op de rol van de docent als begeleider van effectieve leerprocessen bij leerlingen en is gerelateerd aan het lectoraat ‘Leren van docenten in de context van het beroepsonderwijs’. Maaike Koopman is als docent onder andere betrokken bij de Minor Innovatief Beroepsonderwijs (PTH) en de Master Leren & Innoveren (Pabo), waarbij de bevindingen uit haar onderzoek als input voor het onderwijs dienen.
Samenwerkingsovereenkomst PTH en ROC Eindhoven 13-1-2010
Fontys PTH breidt samenwerking uit met ROC Eindhoven en verkort de totale mbo-hbo studieduur met een jaar onder de noemer: 4+4=7
Jos Lumanauw, directeur PTH Eindhoven, heeft de bestaande convenantafspraken met het ROC Eindhoven een nieuw concreet vervolg gegeven door met Petra Stuit, adjunct-directeur van de School voor Autobranche en Mobiliteit van het ROC Eindhoven, een nieuwe samenwerkingsovereenkomst te ondertekenen.
De samenwerkingsovereenkomst stelt mbo-studenten in staat tijdens het laatste jaar van het mbo, studieonderdelen te volgen van het propedeusejaar van het 1e jaar hbo. Dit is mogelijk door zowel de overlap die er is in de programma’s als een andere invulling te geven aan te volgen lesonderdelen op beide onderwijsinstellingen.
Studenten die dit studiejaar succesvol afronden, ontvangen aan het eind hun mbo diploma en hun hbo propedeusegetuigschrift.
Het programma wordt aangeboden aan excellerende studenten, waarbij een gedegen intake ervoor zorgt dat alleen de studenten die de potentie hebben dit jaar succesvol af te ronden voor beide opleidingsinstituten, worden geselecteerd.
Het programma, dat al een paar jaar succesvol wordt uitgevoerd met het KW1 college, heeft nu met ROC Eindhoven als opleidingspartner, een zeer gewenste uitbreiding gekregen. Henk van Erp, projectleider Fontys PTH voor 4+4=7, voorziet dat in de nabije toekomst dit soort samenwerkingsovereenkomst wordt uitgebreid naar čn andere ROC’s in de regio čn andere opleidingsrichtingen naast die van mobiliteit (automotive).
Regiofinale van de First Lego League 23-11-2009
Zaterdag 12 december is de regiofinale van de First Lego League van de regio Eindhoven op de Rachelsmolen.
Dit is een prachtig techniekevenement voor kinderen van 9 t/m 15 jaar waarin techniek, creativiteit, teamwork en fun centraal staat.
Dit jaar werkt Fontys Hogeschool ICT samen met Fontys PTH in de vorm van 11 vierdejaarsstudenten die teams op BO en VO begeleiden. Velen van deze teams zullen ook hun prestaties op die dag laten zien.
De regiofinale is een evenement wat door vrijwilligers (all over the world) wordt gedragen. Vorig jaar hadden wij 40 vrijwillige medewerkers die naast een intensieve dag ook heel veel plezier en inspiratie hebben ondervonden.
Ons vrijwilligersteam zoekt nog enkele medewerkers voor die dag. Er zijn functies vrij zoals:
- technische jurering ontwerp robots
- teamwork jurering
- projectpresentatie jurering
- gastheer/gastvrouw voor enkele teams
- baliemedewerker
- en diversen
Na afloop gaan we na het opruimen lekker eten om na te genieten van een hele mooie dag.
Aanwezig in Eindhoven op maandag, dinsdag, donderdag en vrijdag 9.00-15.15 uur
6 focuspunten nav. studentenbijeenkomsten 10-7-2009
Tijdens de Focus op Fontys studentenbijeenkomst in Sittard, Eindhoven, Tilburg, Venlo en Den Bosch is de Raad van Bestuur in gesprek gegaan met ongeveer 185 studenten van ongeveer 26 verschillende instituten. Aanwezig waren bestuurlijk en niet bestuurlijk actieve studenten uit verschillende studiejaren. Naar aanleiding van deze bijeenkomsten zijn de volgende zes focuspunten geformuleerd. Per focuspunt zijn de meeste gehoorde klachten ter illustratie toegevoegd.
1.Duidelijke, tijdige en betrouwbare communicatie over wat er wanneer van de student verwacht wordt.
De studenten bij de PTH zijn tevreden over de roosters en de benaderbaarheid van de docenten. Voor de minoren is ruimte gereserveerd in het curriculum en de onderwijsplanning. Wat betreft punt d heeft de PTH de website verbeterd zodat formulieren en handleidingen sneller te vinden zijn. De onderwijsplanning is tijdig bekend. De studenten zijn nog wel ontevreden over de roosterwijzigingen die te laat bekend zijn. De PTH werkt er op dit moment aan om roosterwijzigingen zoveel mogelijk te voorkomen en indien noodzakelijk deze via verschillende kanalen te communiceren, mn de SMS dienst willen we meer bekendheid geven.
Want studenten klagen over:
onduidelijke beschrijving van doelen en beoordelingscriteria (zie focuspunt 2);
roosters die (te) laat bekend en onbetrouwbaar zijn;
moeilijk te benaderen docenten omdat deze veel afwezig zijn en vaak laat of niet adequaat op vragen reageren;
onduidelijke communicatie over welke formulieren, wanneer en bij wie ingeleverd moeten worden en waar deze formulieren te vinden zijn;
onduidelijkheden rondom de beschikbaarheid en inpasbaarheid in curricula van minoren.
2. Objectieve en duidelijke beoordelingscriteria en ‘cijfers’ die motiveren tot presteren.
De studenten bij de PTH hebben in de STO aangegeven dat zij tevreden zijn over de toetsen en de beoordeling. De studenten is gevraagd via het e-mail adres meldpunt PTH te reageren indien ze hun resultaten niet tijdig ontvangen. Op een dergelijke melding volgt meteen actie en wordt de student snel geďnformeerd over het resultaat daarvan. De terugkoppeling van het meldpunt wordt volgende week op de website van de PTH gepubliceerd.
Want studenten klagen over:
onduidelijk en subjectieve beoordelingscriteria die vaak niet aangegeven zijn;
docenten die niet goed op de hoogte zijn van de beoordelingscriteria of deze op ongelijke wijze toepassen of gaandeweg aanpassen;
niet vergelijkbare cijfers die niet uitnodigen tot presteren;
ontbrekende tussendoelen (die studenten niet zelf hoeven te formuleren) en toekenning van studiepunten op het einde van het jaar wat demotiverend werkt;
onduidelijke eindcriteria en stageopdrachten.
3. Kwantiteit en kwaliteit van contacturen.
Deze klacht wordt door de PTH niet herkend. Ingeval van incidentele klachten worden deze iom de teamleider opgelost.
Want studenten klagen over:
te weinig contacturen;
slechte spreiding van de contacturen;
lage kwaliteit van de contacturen; bijvoorbeeld colleges die uit het boek komen; thuis studeren is effectiever dan naar het college komen.
4. Betere overgang van vo/mbo naar hbo.
Bij de PTH worden de eerste jaars studenten vanaf dit studiejaar intensief begeleid door de SLB-ers. De studenten geven aan hierover tevreden te zijn.
Want studenten klagen over:
te late of onduidelijke uitleg van competentiegestuurd leren;
te grote zelfstandigheid; de student moet te snel alles zelf kunnen vinden en begrijpen; het gevoel dat hij in het eerste jaar ‘zwemt’;
SLB-ers spelen een belangrijke rol in het eerste jaar maar verschillen teveel in kwaliteit van begeleiding.
5. Verbeterd klachtenmanagement en terugkoppeling naar de studenten.
De PTH heeft een IMR en OC waar studenten enthousiast aan deelnemen. Bij de PTH zijn regelmatig studiedagen/bijeenkomsten waarin met elkaar de taken worden besproken die behoren bij de rol SLB-er. In het voorjaar heeft de directeur alle studentgroepen bezocht en is met hen in gesprek gegaan over de organisatie en het onderwijs. Daaruit voortkomend is het klachten meldpunt ingesteld dat dagelijks wordt beantwoord en waarbij de klacht van de student wordt gevolgd, de voortgang naar de student wordt teruggekoppeld en z.s.m. wordt afgehandeld. Indien een klacht te lang open staat, volgt een terugkoppeling naar de directeur/MT. De terugkoppeling naar de studenten van de categorieën klachten die bij het meldpunt binnenkomen en binnen welke tijdslijn ze zijn afgehandeld, wordt volgende week gepubliceerd op de PTH site.
Want studenten klagen over:
onduidelijkheid of er iets met de klachten gebeurt;
continue excuses in plaats van oplossingen voor problemen;
onduidelijkheid waar studenten met hun klachten terecht kunnen;
SLB-ers die de student vaak niet naar de juiste personen door kunnen verwijzen;
onbekendheid met medezeggenschap (IMR en OC).
6. Betere faciliteiten
Bij de PTH worden de faciliteiten door de studenten als voldoende beoordeeld. De lijnen zijn kort als er klachten zijn en komen we in overleg met de student vaak snel tot een oplossing
Want studenten klagen over:
te weinig computers;
te weinig internetaansluitingen;
te weinig werkplekken;
asociaal gedrag van studenten in computerruimtes: zoals gaming, Youtube, luid praten;
assortiment en prijzen kantines;
rommelige of vuile onderwijslokalen, studie en ICT ruimtes.
Algemene opmerking: Bij de PTH zijn er tussen de verschillende opleidingen grote verschillen wat betreft de tevredenheid over de opleiding, de faciliteiten en de organisatie. Met de studenten van de betreffende opleidingen zijn gesprekken gevoerd en zijn de klachten in kaart gebracht. Waar mogelijk zijn er al verbeteracties geweest betreffende de communicatie naar de studenten (er is een studentenoverleg ingesteld), het onderwijs, de verwerking van de studievoortgang (er zijn harde afspraken gemaakt over de aanlevertermijn en de verwerking in Peoplesoft) en zijn de faciliteiten verbeterd of is de PTH in overleg met de betrokken diensten.
Duidelijk is dat studenten heel sterk de behoefte hebben uitgesproken dat ze nadrukkelijk terugkoppeling willen hebben ten aanzien van deze aangekaarte aandachtspunten. Te vaak hebben we namelijk horen zeggen dat ze de afgelopen jaren al zo vaak hun opmerkingen en klachten hadden doorgegeven, maar er weinig op terughoorden en al helemaal geen verbeteringen zagen.
DAF Trucks vraagt inzet Fontys PTH 21-5-2009
Fontys PTH en DAF Nederland werken al enige jaren samen om het opleidingsniveau van het personeel van de Nederlandse DAF Dealers op peil te brengen en te houden.
Vorige week werd Fontys PTH ook benaderd door DAF Trucks met de vraag of wij inzet wilden leveren om een gedeelte van de scholing voor het fabriekspersoneel in het kader van de werktijdverkorting uit te voeren. Het gaat om 2200 medewerkers van DAF Trucks en we hebben nog 22 dagen de tijd hoorden wij afgelopen vrijdag, willen jullie hierin het motorendeel uitvoeren en we gaan maandag beginnen.
Afgelopen weekend hebben we de training ontwikkeld en maandagmorgen om 07.00u zijn we gestart samen met een aantal instructeurs van DAF Trucks aan de 22 daagse bijscholingsmarathon waarin 100 DAF trucks medewerkers per dag worden geschoold.
Uit de eerste evaluatie blijkt dat de door Fontys PTH gegeven module hoog scoort in de waardering van de DAF Truck medewerkers.
