Spanningen van beginnende leraren gedurende de ontwikkeling van hun professionele identiteit

Onderzoeker: drs. Marieke Pillen

Looptijd: 2008-2012

Promotieonderzoek: Fontys PTH / TU Eindhoven (Eindhoven School of Education)

Promotor: Prof. Dr. D. Beijaard

Dagelijks begeleider: Dr. M. Van Eijck

Centrale onderzoeksvraag:
Welke spanningen ervaren beginnende leraren, betreffende hun professionele identiteit, in het proces van leren onderwijzen in de transitieperiode van student naar leraar? En hoe gaan zij om met deze spanningen?

Samenvatting:

Binnen de lerarenopleidingen wordt nog steeds veel aandacht besteed aan het verwerven van kennis en vaardigheden, terwijl in onderzoek naar beginnende leraren steeds meer aandacht is voor de ontwikkeling van hun professionele identiteit. Het doel van dit onderzoek is om tot een beter begrip te komen van spanningen die beginnende leraren ervaren betreffende hun identiteit. Ook willen wij weten hoe zij omgaan met deze spanningen, omdat dit een belangrijk onderdeel vormt van hun professionele ontwikkeling.

Door gebruik te maken van het begrip ‘professionele identiteit’, komen de spanningen (belemmeringen of dilemma’s) die beginnende leraren ervaren naar voren en wordt tegelijkertijd recht gedaan aan de complexiteit van het leerproces van leren lesgeven. Professionele identiteit wordt gevormd door de interactie tussen drie verschillende aspecten; het persoonlijke, het professionele en het contextuele aspect. Het ervaren van spanningen is afhankelijk van de professionele identiteit van een leraar. Inzicht in deze spanningen en de manier waarop leraren met deze spanningen omgaan is belangrijk voor de professionele identiteit van beginnende leraren.

Onderzocht wordt:

1. Welke spanningen betreffende de identiteit van beginnende leraren naar voren komen in de literatuur.
2. Welke spanningen beginnende leraren ervaren in de overgangsperiode van student naar leraar.
3. Hoe deze spanningen gemanifesteerd zijn in de relatie tussen het persoonlijke, professionele en contextuele aspect in het leren lesgeven.
4. Wat de invloed van deze spanningen is op hoe beginnende leraren zichzelf zien als leraar en op hoe zij willen worden als leraar.
5. Hoe het proces gekarakteriseerd kan worden waarbij beginnende leraren proberen om te gaan met deze spanningen.
6. Wat de belangrijke factoren zijn die dit proces bevorderen of belemmeren.

Met dit onderzoek hopen we lerarenopleiders te overtuigen van het belang van de ontwikkeling van de professionele identiteit van beginnende leraren.