Het verschil tussen groepswerk zonder structuur en samenwerkend leren zit oa. in het hanteren van 4 basisprincipes:

• Positieve wederzijds afhankelijkheid
  Het hele team werkt aan een gezamenlijk doel en daarbij is de bijdrage van ieder groepslid van belang. Er zijn meerdere manieren om van elkaar afhankelijk te zijn bv. taakafhankelijk, materiaalafhankelijk, beoordelingsafhankelijk, rolafhankelijk.
   
• Individuele aanspreekbaarheid
  Ieder groepslid is aanspreekbaar op zijn/haar bijdrage aan het groepsproduct, het kan dus niet zo zijn dat een groepslid al het werk doet. Deze individuele aanspreekbaarheid kan op verschillende manieren bereikt worden (zie onder positieve wederzijdse afhankelijkheid).
   
• Directe interactie
  Leerlingen leren door over de stof te praten met hun groep. Dus moet ervoor gezorgd worden dat er ook echt gepraat wordt.
   
• Sociale vaardigheden
  Dit betekent dat er aandacht is voor het functioneren in een groep en niet alleen productgericht maar vooral proces gericht. Hoe verliep het allemaal, wat kunnen we de volgende keer beter of anders doen?